Met weemoed in de ogen en pijn in het hart kijkt Anne naar de foto’s in het tijdschrift. ‘Als ik die opleiding had kunnen volgen, dan was ik ook … Maar helaas, het liep zo anders … De deur werd niet geopend, maar bleef dicht.’ Het verdriet van het onvervulde verlangen is ineens weer intens aanwezig.
Herkent u zich in de pijn van Anne, omdat u tot uw grote verdriet ook die ene opleiding niet kon volgen, waar u zo naar uitgezien had? Soms is zo’n verlangen al van jongs af aan aanwezig. Je was als kind al zeer muzikaal en wilde graag verder in de muziek, maar je ouders vonden dat maar weggegooid geld. Of je deed je best op school zodat je die ene beroepsopleiding kon gaan volgen, maar je kreeg te maken met een ingrijpende ziekte waardoor er een streep door je toekomstplannen ging. Of je hoopte zo dat je ingeloot zou worden voor die ene studie, maar helaas viel je steeds buiten de boot.
Pijnspits
Soms ontstaat het verlangen naar een (andere) opleiding pas op latere leeftijd. Je bent door een bepaalde gebeurtenis stilgezet, en daarom wil je zo graag een andere koers varen. Of je zou op je werk door willen groeien naar een leidinggevende functie. Wat de reden ook is, helaas laat de gezinssituatie niet toe dat je een studie oppakt en is de opleiding voor jou niet haalbaar.
Vaak ligt de pijnspits niet zozeer in de misgelopen opleiding op zich, maar verder. Geen opleiding, dus ook niet werkzaam kunnen zijn in het gebied waar je verlangen naar uitging. Het maakt geen verschil of dat het om bezigheden gaat die je met hoofd, hart of handen had willen gaan doen. Je loopt die functie of taak mis, terwijl je je op die manier zo graag dienstbaar had willen maken ten gunste van kerk of maatschappij. Je had ernaar uitgekeken, erop gehoopt en wellicht er ook voor gebeden, maar … Die opleiding bleef buiten bereik en het toekomstperspectief waar je verlangend naar uitkeek, bleek niet haalbaar voor jou. Een onvervuld verlangen.
Zo’n situatie levert vroeg of laat vragen op. Was het verlangen naar die ene opleiding gebaseerd op een onrealistische droom? Was het te hoog gegrepen? Die opleiding en functie lagen toch in het verlengde van de gaven en talenten, die de HEERE geschonken had? Je hebt toch de verantwoordelijkheid om daarmee te werken? Het verlangen was gegroeid in je hart; waarom dan nu die pijnlijke smart?
Meeleven
Als omstanders op de hoogte zijn van het onvervulde verlangen is er in eerste instantie vaak een vorm van meeleven. Men heeft met je te doen. Je krijgt aandacht en je kunt je teleurstelling delen. Maar na verloop van tijd vervlakt dit meestal. Voor de ander gaat het leven door, maar jij zit met de wond, die ontstaan is.
Wie na een poosje getriggerd wordt en zijn of haar verhaal wil delen, kan rekenen op opmerkingen als ‘het is al zo lang geleden, zit je daar nog steeds mee…’ of ‘kijk toch meer naar wat je hebt, blijf niet bij de pakken neerzitten’.
Aan de ene kant is het goed als omstanders willen helpen de blikrichting te verleggen. Wie te lang stilstaat bij wat anders liep dan gehoopt en daarin vastraakt, kan verbitterd en gefrustreerd raken, en zich blindstaren op het gemis, alsof het geluk alleen afhangt van dat ene. Voor je het weet, ontaardt het in een negatieve spiraal: die opleiding niet haalbaar, dus die functie onbereikbaar, dus alles zit tegen.
Aan de andere kant werpen omstanders een blokkade op wanneer ze als te snelle heelmeesters te werk gaan. Zo’n houding is niet helpend voor het genezingsproces van de wond, die door het onvervulde verlangen is ontstaan. Als de pijn heel diep zit – zoiets is mogelijk, met name als er vragen meespelen naar Gods leiding – is het weldadig als omstanders veel geduld, liefde en tact bezitten. Iemand als Anne heeft betrokken mensen met oprechte belangstelling nodig, die de wond van het onvervulde verlangen erkennen en met woorden of met een blik van verstandhouding begrip tonen voor de pijn vanwege iets waar men vurig naar verlangde, maar wat nooit kwam.
Wie de warmte ervaart van hartelijk meeleven zal merken dat na verloop van tijd het gemiste steeds verder naar de achtergrond verdwijnt om steeds meer plaats te maken voor nieuwe dingen, die de Heere op het levenspad brengt.
Ontferming
Het is voor mensen als Anne een dubbele zegen als het hartelijke meeleven van omstanders samengaat met een liefdevolle heenwijzing naar de medelijdende Hogepriester. Als de pijn om de opleiding die nooit gevolgd kon worden weer opspeelt en moeilijke vragen boven komen, is het goed om ze Boven te laten komen. Breng het verdriet om het gemis maar bij de Heere; huil het maar uit bij Hem. ‘Hij is nabij de ziel die tot Hem zucht, Hij troost het hart dat schreiend tot Hem vlucht.’ Hij neemt de pijn niet altijd weg, maar wil wel een weg banen door de pijn heen. Hij wil het geloof en vertrouwen werken dat Zijn weg de beste weg is, ook al gaat die dwars tegen ons verlangen in. Ook al kun je het niet meer volgen, door Gods genade zul je dan wel Hem blijven volgen.
De Heilige Geest wil ervoor zorgen dat troostende en bemoedigende bijbelteksten niet alleen letters op papier zijn, maar een versterking geven die nodig is om de weg te gaan, die anders te zwaar zou zijn. Gaandeweg leer je dat Hij niet al onze wensen en verlangens vervult, maar wel al Zijn beloften. Als de Goede Herder zorgt Hij voor Zijn schapen, en verzorgt Hij hun wonden. Zo is het mogelijk om rust, hoop en perspectief te vinden, omdat de vrede van God, die alle begrip te boven gaat, uw harten en uw gedachten zal bewaken in Christus Jezus (zie Fil. 4:7).
Marianne Buitink-Heijblom, Ede
Drs. M.A. Buitink-Heijblom is voormalig docent Oude Testament aan de Christelijke Hogeschool Ede