De beamer in de kerk laat het mij zien. Schriftlezing: Lucas 8 vers 22-25. De storm op het meer. Ik hoef het niet in mijn bijbeltje op te zoeken. Ik ken het verhaal.
De dominee preekt zoals ik het verwacht. De wind die tussen de bergen naar beneden valt. Hoe de vissers het niet meer zien zitten. Hoe ze verongelijkt op Jezus toestappen. Aan het eind van de preek vertelt de dominee over Rembrandt. Die had over het gebeuren een schilderij gemaakt. En zichzelf in de boot erbij geschilderd.
Thuis zoek ik het via internet op. Inderdaad, het klopt. Met Jezus mee tel ik veertien mensen. Ik neem het schilderij in mij op.
De zonen van Zebedeus, Jacobus en zijn broer Johannes, zitten aan het zeil te sjorren en proberen de touwen vast te knopen. Thomas kijkt ongelovig naar de grote golven die de boot dreigen te overspoelen. Petrus staat achter op het schip. Zijn ene hand vast aan het zeil, de andere op zoek naar het losgeslagen touw. Judas kijkt zuinig omhoog. Johannes, die Jezus liefheeft, ligt geknield aan de voeten van Jezus. Zijn handen gevouwen. Andreas schudt samen met Filippus, Jezus aan zijn mouw. Help, we vergaan!
Dan… inderdaad, zie ik Rembrandt zitten. Zijn rechterhand omklemt het touw van de mast. Met zijn linkerhand houdt hij zijn pet vast. Angst staat op zijn gezicht geschreven.
Ik vergroot het beeld. Nu kan ik het nog duidelijker zien. Ik schrik. Rembrandts ogen lijken op die van mij. Sterker, zijn mond staat een beetje open. Zo sta ik ook vaak op een foto.
Gedachten gaan.
Mijn beste vriendin. Leukemie, nog maar zesendertig jaar oud. Een vriend, waar ik zoveel mee kon delen. Zijn derde hartinfarct was de laatste. Paardrijden wilde hij in de hemel. Maar zijn daar wel paarden? Het meisje dat, zo meende ik, door God op mijn weg geplaatst was. Het donkere water had haar gelokt. Kom maar. Hier hoef je nooit meer bang te zijn. Hier vind je voor altijd rust. Geen grijphanden meer.
Beelden op mijn netvlies gedrukt, ze maken me angstig. Wat staat ons, mij, nog allemaal te wachten? Nee, ik zit niet in een boot op het meer van Galilea. Maar mijn levensscheepje, maakt het soms ook geen water?
Jezus volgen. Met Hem varen op je levenszee. Kan ik dat aan?
De predikant had het over geloof. Geloofskeuze. Een volgeling van Jezus is niet bij voorbaat vrij van storm. Geloven is nooit een punt, maar een komma. Geloven is het ongeloof eronder houden.
Opnieuw dwaalt mijn blik naar het schilderij. Ik zie de losgebroken katrol en het touw dat in de lucht hangt. Het doet me denken aan het overlijden van onze dochter. Weggerukt uit het leven, weggeslagen. Ik zie hoe bol het zeil staat. Hoe bol stonden wij van vragen. Ik zie hoe het water de rand van de boot overspoelt op het schilderij. Enkele discipelen, Bartolomeüs en Matteüs staan in het water. Ik lees de angst op hun gezichten. Ik kijk naar Taddeüs die probeert het schip recht op de golven te houden. Opnieuw voel ik weer de angst naar boven komen toen de dokter zei: ‘Een tumor, mevrouw. ‘
Ik zong niet:
Al staat de zee ook hol en hoog
En zweept de storm ons voort,
wij hebben 's Vaders Zoon aan boord
en 't veilig strand voor oog.
Nee, ik greep de rand van het schip vast. Ik stond naast Jakobus en schreeuwde het uit. We vergaan!
Ik hing als Levi op het schilderij, mijn hoofd overboord, de vissen te voeren.
Jaren later, toen de storm was gaan liggen heb ik het lied van Joh. de Heer opgezocht.
‘Scheepke onder Jezus hoede.’
En las:
Wij wenden ons tot God omhoog:
O Heer geleid ons voort!
Wij hebben ’s Vaders Zoon aan boord
en veilig strand voor ’t oog.
Douwe Janssen